closedownload
Assay Group

Słownik inwestora

  • Agencja ratingowa

    Prywatne instytucje, które zajmują się oceną wiarygodności finansowych podmiotów takich jak: banki, spółki, fundusze.
  • Agent firmy inwestycyjnej

    Instytucja, której firma inwestycyjna w drodze umowy może powierzyć czynności pośrednictwa w zakresie prowadzonej działalności.

  • Akcje

    To papiery wartościowe, dokumenty stwierdzające udział ich właściciela w kapitale spółki akcyjnej. Każdy, kto posiada choćby jedną akcję spółki jest właścicielem cząstki jej majątku i ma prawo do decydowania o losach spółki uczestnicząc w walnych zgromadzeniach. Akcje wydawane są na czas nieokreślony. Posiadacze akcji mogą uzyskać dywidendę, jeśli mają prawa własności tych akcji w dniu jej ustalenia. Akcje notowane na GPW (Giełda Papierów Wartościowych) są rozliczane przez KDPW (Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych).

  • Akcje uprzywilejowane

    Są to akcje imienne, przyznawane założycielom spółki.

  • Akcjonariusz

    Jest to posiadacz akcji emitowanych przez spółkę akcyjną. Każdy, kto posiada prawa własności ma prawo do udziału w zysku wykazanym w sprawozdaniu finansowym. Zysk ten rozdzielany jest w stosunku do liczby akcji.

  • Aktywa

    Ogół środków i składników majątkowych, którymi jednostka dysponuje w danym czasie, posiadających określoną wartość pieniężną.

  • Aktywa funduszu inwestycyjnego

    Cały majątek funduszu, na który składają się m.in. wpłaty środków pieniężnych od inwestorów, prawa nabyte przez fundusz oraz należności finansowe.

  • Alternatywna spółka inwestycyjna (dalej również „ASI”)

    Jest alternatywnym funduszem inwestycyjnym, innym niż określony w art. 3 ust. 4 pkt 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (dalej również „Ustawa”), tj. innym niż tworzone i funkcjonujące na podstawie Ustawy specjalistyczne fundusze inwestycyjne otwarte i fundusze inwestycyjne zamknięte.

    Ustawa definiuje alternatywny fundusz inwestycyjny (dalej również „AFI”) jako instytucję wspólnego inwestowania, której przedmiotem działalności, w tym w ramach wydzielonego subfunduszu, jest zbieranie aktywów od wielu inwestorów w celu ich lokowania w interesie tych inwestorów zgodnie z określoną polityką inwestycyjną, niebędącą jednocześnie funduszem typu UCITS, tj. funduszem działającym zgodnie z prawem Unii Europejskiej regulującym zasady zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe, którym w polskim porządku prawnym jest fundusz inwestycyjny otwarty i fundusz zagraniczny w rozumieniu Ustawy.

  • Anti-money laundering (AML)

    Działania prowadzące do wyeliminowania zjawiska prania brudnych pieniędzy.

  • Aprecjacja

    Oznacza wzrost wartości waluty.

  • Asymilacja

    Jest to połączenie papieru wartościowego – najczęściej nowej emisji lub emisji wcześniejszych.

  • Beneficjent

    Osoba fizyczna lub prawna która czerpie zyski z danego przedsięwzięcia.

  • Bessa

    Jest to „rynek niedźwiedzia”, charakteryzujący się długotrwałym spadkiem wyceny konkretnego instrumentu finansowego lub grupy instrumentów. Jest to trend spadkowy na rynku np. papierów wartościowych lub surowcowym.

  • Blue chips

    Spółki o silnych podstawach fundamentalnych, charakteryzujące się stosunkowo niewielkimi zmianami cen i dużą płynnością.

  • Bony skarbowe

    Krótkoterminowe papiery skarbowe wystawiane na okres roku lub krótszy. Są to papiery bez oprocentowania, sprzedawane z dyskontem i odkupowane w dniu wykonania po cenie nominalnej.

  • Cel emisji obligacji

    Określany przez emitenta cel emisji na mocy którego emitent nie może przeznaczyć środków na inny niż ustanowiony wcześniej cel.

  • Cena kupna i cena sprzedaży

    Inwestując na rynku finansowym masz do dyspozycji dwie ceny: cenę kupna (ask) i cenę sprzedaży (bid).
    Cena sprzedaży jest zawsze niższa od ceny kupna, a różnica pomiędzy tymi dwiema wartościami nazywana jest spreadem, który stanowi koszt otwarcia pozycji na rynku.

  • Certyfikaty Inwestycyjne (FIZ)

    Certyfikaty inwestycyjne to papiery wartościowe emitowane przez zamknięte fundusze inwestycyjne. Są one papierami wartościowymi na okaziciela, dlatego mogą być notowane na giełdzie.Tak jak inne papiery wartościowe notowane na giełdzie podlegają codziennej wycenie rynkowej na sesjach giełdowych.
    Innym rodzajem wyceny certyfikatów inwestycyjnych jest ta, której cyklicznie dokonuje ich emitent. Wycena dokonywana jest z częstotliwością określoną w statucie, lecz nie rzadziej niż raz na 3 miesiące. Wynika ona z oszacowania wartości instrumentów finansowych, w które zainwestował fundusz. A trzeba dodać, że paleta tych instrumentów jest znacznie większa niż w przypadku funduszy otwartych.
    Zamknięte fundusze inwestycyjne mogą inwestować m.in. w transakcje terminowe, prawa pochodne, waluty, a nawet udziały spółek z o.o., a więc lokaty niedostępne z mocy prawa dla funduszy otwartych. Możliwość inwestowania w instrumenty pochodne stwarza funduszom znacznie większe możliwości tworzenia zróżnicowanych strategii inwestycyjnych.

  • Ciąg Fibonacciego

    Ciąg liczb rozpoczynający się od dwóch jedynek i zmierzający do nieskończoności, w którym każda liczba jest równa sumie dwóch poprzednich. Początkowe liczby ciągu to 1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, 21, 34, 55, 89, itd. Stosunek dwóch sąsiadujących ze sobą liczb w miarę wzrostu zmierza do 0,618, natomiast stosunek co drugich liczb ciągu (czyli np. 21 i 55) w miarę wzrostu zmierza do 0,382. Oba te współczynniki są bardzo często używane do prognozowania zasięgu korekt bieżących ruchów cenowych.

  • Deficyt

    Niedobór w bilansie handlowym, rachunku obrotów bieżących lub budżecie rządu.
    Deflacja – jest to przeciwieństwo inflacji. Spadek ceny koszyka dóbr i usług. Deflacja występuje, gdy stopa inflacji spada poniżej zera. Może to mieć miejsce po redukcji podaży pieniądza i/lub kredytu.

  • Dekoniunktura

    Zjawisko oznaczające w ekonomii niekorzystną sytuację na rynku, używana również do określenia kryzysu, zahamowania rozwoju ekonomicznego lub recesji.

  • Dematerializacja

    Proces zamiany formy papieru wartościowego z materialnej, w postaci zapisu na papierze, na niematerialną – w postaci zapisu elektronicznego w Krajowym Depozycie Papierów Wartościowych SA.

  • Depozytariusz

    Bank, który zajmuje się przechowywaniem aktywów funduszy inwestycyjnych oraz otwartych funduszy emerytalnych poprzez prowadzenie ich rejestru.

  • Depresja

    Prosta definicja depresji mówi, że jest to recesja dużej skali, która trwa dłuższy okres. Niektórzy definiują depresje jako scenariusz, w którym realne PKB spada o co najmniej 10%. Inną drogą odróżnienia depresji od recesji jest czas trwania. O recesjach mówi się że trwają jeden rok, natomiast depresje mogą trwać nawet kilka lat. Termin „depresja” pochodzi od wielkiej recesji z lat 30-tych XX wieku. Później termin recesja zaczęto stosować do małych spadków aktywności gospodarczej, a depresją nazywano większe spowolnienia.

  • Derywaty

    Pochodny instrument finansowy, którego cena zależy od wartości instrumentu bazowego. Instrumentem bazowym mogą być np. akcje, obligacje, wysokość stopy procentowej czy nawet opady deszczu – jako derywaty pogodowe.

  • Dłużne papiery wartościowe

    Papiery wartościowe oparte na wierzytelnościach, stanowiące prawo majątkowe oraz istnienie wierzytelności właściciela papieru w stosunku do wystawcy tego papieru.

  • Doradca inwestycyjny

    Osoba fizyczna, upoważniona do zarządzania portfelami instrumentów finansowych na zlecenie oraz świadczenia usług doradztwa w zakresie inwestycji na rynku kapitałowym.

  • Due dilligence

    Wnikliwa analiza przedsiębiorstwa pod kątem jej kondycji finansowej, prawnej i handlowej pozwalająca na określenie potencjalnego ryzyka wpływającego na wartość nabywanego przedsiębiorstwa.

  • Dywersyfikacja

    Inwestowanie na różnych rynkach w celu zredukowania ryzyka.

  • Dywidenda

    Jest to część zysku netto (po odprowadzeniu podatku dochodowego) spółki kapitałowej. Zysk rozdzielany jest wśród akcjonariuszy w zależności od posiadanego udziału w spółce, który jest odnotowywany na koniec dnia ustalenia prawa do dywidendy.
    Dla akcji na Giełdzie Papierów Wartościowych transakcje rozliczane są po dwóch dniach, nie licząc dnia wykonywania transakcji.

  • EBITDA (earnings before interest, taxes, depreciation and amortization)

    Miernik rentowności działalności, obliczany jako różnica pomiędzy przychodami a kosztami operacyjnymi bez amortyzacji i deprecjacji.

  • Emitent

    Podmiot wystawiający papiery wartościowe we własnym imieniu i na własny rachunek.

  • Fundusz inwestycyjny

    To fundusz zarządzany przez specjalistów od inwestowania, w którym są zgromadzone pieniądze wielu osób (zarówno prywatnych, jak i prawnych). Kupując jednostki uczestnictwa funduszu inwestycyjnego można stać się uczestnikiem funduszu.

  • Hedging

    Działania mające na celu obniżenie ryzyka zajmowania danej pozycji na rynku finansowym, zazwyczaj poprzez zajęcie odwrotnej pozycji odpowiednim instrumentem.

  • Horyzont inwestycyjny

    Okres czasu, na jaki inwestor jest w stanie ulokować środki.

  • Hossa

    Długoterminowy tren wzrostowy (trwający miesiącami lub latami) na dowolnym rynku, charakteryzuje go występowanie coraz wyższych szczytów (w czasie liczonym w tygodniach lub miesiącach) przerywanych coraz wyższymi dołkami.

  • Indeks cen konsumenckich

    Wskaźnik mierzący różnice cen reprezentatywnego koszyka dóbr i usług, jak jedzenia, energii, czynszów, ubrań, transportu, opieki medycznej, rozrywki i edukacji. Znany jest także jako wskaźnik kosztów życia.

  • Inflacja

    Określa tempo wzrostu cen towarów i usług na danym rynku. Banki centralne próbują ograniczyć inflację i uniknąć deflacji, co ma zapewnić stabilny wzrost gospodarczy. Robią to poprzez zmianę poziomu stóp procentowych. Kiedy banki centralne ogłaszają podwyżkę stóp, często może to doprowadzić do aprecjacji krajowej waluty. Z drugiej strony, redukcja kosztu pieniądza, często prowadzi do osłabienia danej waluty.

  • Instrumenty finansowe

    Akcje, prawa poboru, prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne, instrumenty pochodne na akcje i obligacje, umowy forward dotyczące stóp procentowych, swapy akcyjne i na stopy procentowe, swapy walutowe, instrumenty pochodne, jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych.

  • Inwestor

    Osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, zawierająca transakcje w obrocie instrumentami finansowymi

  • IPO (initial public offering)

    Pierwsza oferta publiczna papierów wartościowych. Niezbędne jest przygotowanie prospektu emisyjnego oraz postępowanie w instytucji nadzorującej.

  • Kapitalizacja rynkowa spółki

    To iloczyn: kurs giełdowy x liczba akcji.

  • KNF Komisja Nadzoru Finansowego

    Naczelny organ administracji państwowej, sprawujący bezpośredni nadzór nad rynkiem kapitałowym, sektorem bankowym, sektorem emerytalnym, sektorem ubezpieczeniowym, instytucjami pieniądza elektronicznego, instytucjami kredytowymi, zakładami ubezpieczeń i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi w skład konglomeratów finansowych.

  • Kontrakt terminowy

    To umowa kupna lub sprzedaży instrumentów finansowych w określonym czasie w przyszłości, po określonej cenie. Kontrakty futures są instrumentami pochodnymi, a więc ich cena zależy bezpośrednio od kursu instrumentu bazowego (tzw. underlying), na który opiewa kontrakt. Kontrakty Futures to instrumenty standaryzowane, a giełda będąca miejscem obrotu ściśle określa warunki handlu kontraktami danego typu: nominał i waluta kontraktu, termin wygaśnięcia, minimalna zmiana ceny kontraktu (tzw. tick lub pips) oraz schemat nazewnictwa kontraktów i inne.

  • Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A.

    KDPW to centralna instytucja odpowiedzialna za prowadzenie i nadzorowanie systemu depozytowo-rozliczeniowego w zakresie obrotu instrumentami finansowymi w Polsce. Jej akcjonariuszami są: Skarb Państwa, Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. i Narodowy Bank Polski.

  • KRS – Krajowy Rejestr Sądowy

    Publiczny rejestr prowadzony przez sądy rejonowe i Ministerstwo Sprawiedliwości. Składa się z: rejestru dłużników niewypłacalnych, rejestru stowarzyszeń oraz rejestru przedsiębiorców.

  • Memorandum informacyjne

    Dokument wydawany przez emitenta papierów wartościowych, zawierający podstawowe informacje na jego temat i papierów przez niego emitowanych. Jest ono wymagane przez KPWiG dla papierów wartościowych mających być w obrocie wyłącznie pozagiełdowym.

  • MiFID (Markets in Financial Instruments Directive)

    Europejska dyrektywa dotycząca instrumentów i produktów finansowych, której celem jest ujednolicenie i wzmocnienie ochrony Klientów. Zgodnie z jej wymogami banki i domy maklerskie zobowiązane są do działania w jak najlepszym interesie klienta oraz rzetelnego informowania o ryzyku związanym z inwestycjami.

  • NDA (non-disclosure agreement)

    Umowa zawarta między stronami, zobowiązująca do wymiany poufnych informacji lub materiałów wraz z zastrzeżeniem o niemożności ich dalszego rozpowszechniania.

  • Obligacja

    Jest to instrument finansowy (papier wartościowy). Jedna strona, zwana emitentem obligacji stwierdza, że jest dłużnikiem drugiej strony, zwanej obligatariuszem (jest to właściciel obligacji) i zobowiązuje się wobec niego do wykupu obligacji. Emisja obligacji jest formą zaciągnięcia kredytu. Kredytodawcą jest obligatariusz, czyli właściciel obligacji a Kredytobiorcą jest emitent obligacji.
    • termin wykupu – jest to termin, po upływie którego emitent zobowiązany jest dokonać wykupu, tzn. zwrócić zaciągnięty kredyt właścicielowi obligacji,
    • wartość (cena) nominalna – jest to wartość, którą emitent zwraca w dniu wykupu,
    • cena emisyjna – jest to cena, po której obligacja jest sprzedawana w momencie emisji pierwszemu właścicielowi,
    • oprocentowanie – określa wielkość odsetek od zaciągniętego kredytu; wyrażone jest w procentach wartości nominalnej; zwykle odsetki płacone są regularnie, np. co rok, co pół roku, co kwartał.
    Podział obligacji ze względu na emitenta:
    • obligacje skarbowe, emitowane przez Skarb Państwa,
    • Obligacje korporacyjne emitowane przez przedsiębiorstwa
    • obligacje komunalne (emitowane przez gminy, związki gmin).

  • Obrót pierwotny

    Oferowanie i sprzedaż papierów wartościowych nowej emisji oraz nabywanie tych papierów.
    Obrót wtórny – kupno i sprzedaż papierów wartościowych pomiędzy różnymi podmiotami, z których żaden nie jest emitentem lub nie występuje jako emitent tych papierów.

  • Opcje

    Na zaawansowanych rynkach opcje pełnią ważną rolę. Z jednej strony są instrumentem umożliwiającym osiąganie dużych stóp zwrotu przez inwestorów o nastawieniu spekulacyjnym, z drugiej są sposobem zabezpieczania wartości portfeli akcyjnych.
    W odróżnieniu od kontraktów terminowych, opcje charakteryzują się asymetrią ryzyka.
    Posiadacz opcji może uzyskać bardzo duże zyski (gdy trafnie przewidzi kierunek ruchu np. indeksu giełdowego), lub poniesie stratę jedynie w wysokości początkowej kwoty zakupu opcji (gdy przewidywania okażą się błędne).

  • Papiery wartościowe

    To dokument stwierdzający istnienie określonych praw majątkowych.
    Papiery wartościowe są z reguły dokumentami finansowymi a zaliczają się do nich:
    • akcje,
    • obligacje,
    • bony skarbowe,
    • bony oszczędnościowe,
    • banknoty,
    • czeki,
    • weksle,
    • uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych i losy loteryjne.

  • PKB

    Produkt krajowy brutto jest miarą wszystkich towarów i usług wyprodukowanych w gospodarce w określonym czasie. Banki centralne i inwestorzy patrzą na wzrost PKB, aby sprawdzić, czy gospodarka danego kraju się rozwija. W miarę wzrostu gospodarki, firmy generują większe zyski, a ludzie zarabiają więcej, co prowadzi silniejszej waluty i wyższych cen akcji.

  • Prospekt emisyjny

    Dokument sporządzany przez emitenta, zawierający szczegółowe informacje na jego temat oraz na temat papierów wartościowych wprowadzanych przez niego do obrotu publicznego

  • Rada Polityki Pieniężnej

    Dceyzyjny organ Narodowego Banku Polskiego. Do obowiązków RPP należy ustalanie założeń oraz realizacja polityki pieniężnej.

  • Recesja

    Zjawisko makroekonomiczne polegające na znacznym zahamowaniu tempa wzrostu gospodarczego, skutkujące najczęściej spadkiem produktu krajowego brutto. W znaczeniu technicznym recesja definiowana jest jako spadek PKB przez co najmniej dwa kolejne kwartały.

  • Rynek byka

    Rynek charakteryzujący się wzrostami cen.

  • Rynek giełdowy

    Miejsce, gdzie obrót instrumentami finansowymi odbywa się przy zachowaniu jednakowego dostępu do informacji wszystkich jego uczestników, a cena jest określana w sposób obiektywny.

  • Rynek kapitałowy

    Obejmuje transakcje instrumentami, których okres zapadalności jest dłuższy niż jeden rok, tj. akcje, obligacje, certyfikaty inwestycyjne, listy zastawne, kwity depozytowe, prawa do akcji, prawa poboru, warranty subskrypcyjne.

  • Rynek niedźwiedzia

    Rynek, na którym przeważają spadki cen.

  • Rynek pieniężny

    Segment rynku finansowego, na którym dokonywane są transakcje, rozliczane w formie gotówkowej lub bezgotówkowej o okresie zapadalności do jednego roku.

  • Split

    Innymi słowy split to wymiana akcji.
    Spółka, której akcje mają wysoką cenę nominalną zazwyczaj są mniej płynne, a ich wyższe ceny giełdowe mogą spowodować pewne bariery dla inwestorów indywidualnych. W takiej sytuacji wskazany jest split inaczej podział akcji, który zwiększa płynność spółki.

  • Spółka publiczna

    Spółka w której cześć akcji została dopuszczona do publicznego obrotu. Wymaga przedstawienia prospektu emisyjnego Komisji Nadzoru Finansowego oraz uzyskania zatwierdzenia go.

  • Spread

    Na rynkach finansowych stanowi różnicę między ceną kupna (ask) instrumentu, a jego cena sprzedaży (bid). Otwierając pozycję na danym rynku, spread staje się głównym koszt transakcyjnym. Im mniejszy spread, tym niższy koszt transakcji. Im wyższy spread, tym koszt będzie wyższy.

  • Stopa procentowa

    Określa ile kosztuje pożyczenie pewnej sumy pieniędzy. Stopy procentowe określane są przez państwo (a konkretnie przez Radę Polityki Pieniężnej) i odnoszą się do odsetek, jakie banki muszą zapłacić za pożyczenie pieniędzy od Narodowego Banku Polskiego i od siebie nawzajem. Ta cena z kolei wpływa na warunki, na jakich banki udzielają kredytów nam, zwykłym obywatelom. Im wyższe stopy procentowe, tym wyższe oprocentowanie kredytu. W czasie, gdy obowiązują niskie stopy procentowe, za pożyczenie pieniędzy z banku zapłacimy mniej, z drugiej strony zarobimy mniej na odsetkach, jeśli ulokujemy oszczędności w banku. W okresie obowiązywania wysokich stóp procentowych, koszty pożyczenia pieniędzy z banku wzrastają, podobnie jak oprocentowanie lokat i kont oszczędnościowych.

  • Towarzystwo funduszy inwestycyjnych (TFI)

    Według ustawy o funduszach inwestycyjnych organ funduszu inwestycyjnego zarządzający nim i reprezentujący go w stosunkach z osobami trzecimi. Tylko podmioty działające na podstawie ustawy mają prawo do używania oznaczenia „towarzystwo funduszy inwestycyjnych” lub jego skrótu.

  • Warranty

    To instrumenty finansowe, rynku kasowego. Ich wartość zależy od ceny lub wartości instrumentu bazowego. Instrumentem bazowym może być papier wartościowy (akcje, obligacje), indeks, stopa procentowa, kurs walut lub inne wartości. Od 21 lipca 2011 r., ponownie dostępne na GPW.

  • Weksel prosty

    Papier wartościowy regulowany przez prawo wekslowe, stanowi zobowiązanie wekslowe przez podpisującego. Zawiera bezwarunkowe przyrzeczenie zapłacenia sumy pieniężnej w określonym miejscu i czasie.

  • WIBOR

    Warsaw Interbank Offered Rate, stopa procentowa po jakiej banki są skłonne udzielić pożyczek innym bankom.

  • Zastaw rejestrowy

    Stanowi zabezpieczenie wierzytelności na zbywalnych prawach i rzeczach ruchomych